Otopark Kazasında Tazminat - AVM ve Site Otoparklarında Sorumluluk 2026

Otopark kazaları, özellikle büyükşehirlerde her gün yüzlerce kez meydana gelen ve mağdurlarını hukuki açıdan oldukça karmaşık bir sürecin içine sokan trafik olaylarıdır. Alışveriş merkezleri, siteler, hastaneler, iş merkezleri ve ücretli otoparklarda yaşanan bu kazalar, klasik yol kazalarından farklı olarak otopark işleteninin sorumluluğu, güvenlik yükümlülüğünün ihlali ve sözleşmesel ilişki gibi ek hukuki boyutları da beraberinde getirir.

Birçok sürücü, otoparkta aracına çarpıldığında yalnızca çarpan sürücüyü muhatap alması gerektiğini düşünür. Oysa hukuk sistemimiz, belirli koşullar altında otopark işletenini, site yönetimini veya AVM’yi de sorumluluk kapsamına almaktadır. Bu yazıda, otopark kazalarının türlerini, sorumluluk dağılımını, tazminat talep yollarını, sigorta boyutunu, Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarını ve 2026 yılı güncel mevzuatı ışığında kapsamlı bir rehber sunacağız.

Giriş - Otopark Kazalarının Sıklığı ve Hukuki Önemi

Otopark kazaları, Türkiye’de her yıl meydana gelen trafik kazalarının önemli bir bölümünü oluşturmaktadır. Özellikle İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyükşehirlerde yoğun nüfus ve araç sayısı, otopark kazalarının sıklığını artırmaktadır.

Neden Otopark Kazaları Farklıdır?

Otopark kazalarını klasik yol kazalarından ayıran temel özellikler şunlardır:

Otopark Kazalarının Yaygın Nedenleri

1. Dar park alanları ve yetersiz manevra mesafesi
2. Yetersiz aydınlatma (özellikle yeraltı otoparklarında)
3. Bozuk zemin, çukur ve kaygan yüzeyler
4. Yetersiz trafik işaretleri ve yönlendirmeler
5. Sürücünün dikkatsizliği ve hız yapması
6. Geri görüş kamerası veya park sensörü arızası
7. Otopark kapasite aşımı ve düzensiz araç dizilimi
8. Güvenlik görevlisi eksikliği
9. Rampa eğimi ve görüş açısı kısıtlılığı
10. Yaya-araç çakışması (otopark içi yaya yolları)

Hukuki Açıdan Neden Önemlidir?

Otopark kazaları, birden fazla hukuki sorumluluk katmanı içerdiğinden klasik yol kazalarına göre daha karmaşıktır:

• Sürücünün kusuru: Çarpan sürücünün dikkatsizliği
• Otopark işleteninin kusuru: Güvenlik önlemlerini almama
• Sözleşmesel sorumluluk: Ücretli otoparklarda emanet ilişkisi
• Kat mülkiyeti sorumluluğu: Site ve apartman otoparklarında ortak alan yönetimi

Bu çok katmanlı sorumluluk yapısı, mağdurların tazminat taleplerini çeşitlendirme imkânı sunmakla birlikte, hukuki süreci de daha teknik hale getirmektedir.

Otopark Kazası Türleri

Otoparklarda meydana gelen kazalar, farklı türlerde ortaya çıkabilir. Her kaza türü, hukuki sorumluluk ve tazminat süreci açısından farklı değerlendirilir.

1. Araç-Araç Çarpışması

Otopark içinde iki aracın çarpışması en yaygın kaza türüdür.

Alt türleri:

2. Yayaya Çarpma

Otopark içinde yayaya çarpma, özellikle AVM ve hastane otoparklarında sık karşılaşılan ve ciddi hukuki sonuçlar doğuran kaza türüdür.

Önemli noktalar:

• Otopark içinde yaya yolları ve yaya geçitleri bulunmalıdır.
• Araç sürücüleri, otopark içinde yayalara karşı ekstra dikkatli olmakla yükümlüdür.
• Otopark işleteni, yaya-araç ayrımını sağlayacak önlemleri almak zorundadır.
• Yayaya çarpma durumunda yaralanma tazminatı ve manevi tazminat gündeme gelir.

3. Araç Hasarı (Çarpma Olmadan)

Aracın otopark içinde çarpma olmaksızın hasar görmesi durumları:

4. Hırsızlık ve Eşya Kaybı

Otopark içinde araç hırsızlığı veya araç içi eşya hırsızlığı, özellikle sözleşmesel sorumluluk açısından önemli hukuki boyutlar içerir. Ücretli otoparklarda, otopark işleteninin araç ve eşyaların güvenliğinden sorumlu olup olmadığı, somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir.

Sorumluluk Durumları - Sürücü Kusuru ve Otopark İşleteni Kusuru

Otopark kazalarında sorumluluk, tek taraflı olmayabilir. Birden fazla tarafın kusuru söz konusu olabilir ve bu durum tazminat taleplerini doğrudan etkiler.

Sürücünün Kusuru

Sürücü, otopark içinde de Karayolları Trafik Kanunu’nun öngördüğü özen yükümlülüğünü taşır.

Sürücünün kusur sayılan davranışları:

Otopark İşleteninin Kusuru

Otopark işleteni, TBK m. 49 uyarınca güvenlik sağlama yükümlülüğü altındadır. Bu yükümlülüğün ihlali, otopark işleteninin kusurlu sayılmasına neden olur.

Otopark işleteninin kusur sayılan ihmalleri:

Sorumluluk Paylaşımı Örnekleri

AVM Otopark Kazaları - AVM’nin Sorumluluğu

Alışveriş merkezi otoparkları, yüksek araç trafiği ve yoğun yaya hareketliliği nedeniyle kaza riskinin en yüksek olduğu otopark türlerindendir. AVM işletmecisinin hukuki sorumluluğu, tüketicinin korunması açısından özel bir önem taşır.

AVM İşletmecisinin Hukuki Sorumluluğu

AVM işletmecisi, otoparkı kullanan tüketicilere karşı güvenlik sağlama yükümlülüğü altındadır. Bu yükümlülük, aşağıdaki unsurları içerir:

1. Aydınlatma Yükümlülüğü

AVM otoparkları, özellikle yeraltı katlarında, yeterli aydınlatma ile donatılmalıdır. Yetersiz aydınlatma, sürücünün çevreyi görmesini engeller ve kaza riskini artırır.

2. Zemin ve Altyapı Yükümlülüğü

AVM otoparkının zemin yüzeyi, araçların güvenli şekilde hareket edebileceği durumda olmalıdır.

• Zemin düz ve kaymaz olmalıdır.
• Çukur, tümsek veya bozuk yüzeyler derhal onarılmalıdır.
• Yağmur ve kar durumunda kayganlık önleyici önlemler alınmalıdır.
• Drenaj sistemi düzgün çalışmalıdır.

3. Trafik Düzeni ve İşaretleme Yükümlülüğü

AVM otoparkında araç ve yaya trafiğinin düzenli akışı sağlanmalıdır.

4. Güvenlik Görevlisi ve Kamera Sistemi

AVM otoparklarında güvenlik görevlisi bulundurulması ve güvenlik kamera sistemi kurulması, güvenlik yükümlülüğünün doğal bir parçasıdır.

• Güvenlik kameraları, otoparkın tüm alanlarını kapsamalıdır.
• Kamera kayıtları en az 30 gün saklanmalıdır.
• Güvenlik görevlileri, özellikle yoğun saatlerde trafik düzenini sağlamalıdır.

AVM Sorumluluğunun Sınırı

AVM işletmecisinin sorumluluğu mutlak değildir. AVM, aşağıdaki durumlarda sorumluluktan kurtulabilir:

• Mücbir sebep: Deprem, sel, yangın gibi öngörülemeyen ve önlenemeyen olaylar
• Üçüncü kişinin kusuru: Tamamen üçüncü bir kişinin müdahalesi sonucu oluşan hasar (AVM tüm güvenlik önlemlerini almışsa)
• Mağdurun kendi kusuru: Mağdurun aşırı derecede dikkatsiz veya kural ihlal edici davranışı

AVM Otopark Kazalarında Tazminat Süreci

1. Olay anında: Fotoğraf çekin, tanık bulun, güvenlik görevlisine haber verin.
2. Kamera kaydı talep edin: AVM yönetiminden otopark kamera kaydını yazılı olarak talep edin.
3. Tutanak tutturun: AVM güvenlik birimine kaza tutanağı tutturun.
4. Sigorta bildirimi: Kendi sigorta şirketinizi ve karşı tarafın sigortasını bilgilendirin.
5. Hukuki başvuru: AVM’ye karşı tazminat talebinizi yazılı olarak iletin. Red halinde dava açın.

Site ve Apartman Otoparkı - Site Yönetimi Sorumluluğu

Site ve apartman otoparkları, ortak kullanım alanı niteliğinde olup, site yönetiminin bakım ve güvenlik yükümlülüğü altındadır. Kat Mülkiyeti Kanunu çerçevesinde değerlendirilen bu otoparklar, AVM otoparklarından farklı bir hukuki rejime tabidir.

Site Yönetiminin Sorumluluğu

Kat Mülkiyeti Kanunu (634 sayılı Kanun) uyarınca:

• Site yönetimi, ortak alanların (otopark dahil) bakım, onarım ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür.
• Site yönetim planı, otopark kullanım kurallarını belirler.
• Yönetici, ortak alanlardaki eksikliklerden ve güvenlik ihlallerinden sorumludur.

Site yönetiminin sorumluluk alanları:

Site Otoparkında Kazada Sorumluluk Dağılımı

Site Yönetimine Karşı Tazminat Talebi

Site yönetimine karşı tazminat talebi, aşağıdaki yollarla yapılabilir:

1. Site yönetimine yazılı başvuru: Hasar ve talep detaylarını içeren yazılı başvuru
2. Site yönetim kurulu toplantısı: Konunun yönetim kurulunda görüşülmesi
3. Kat malikleri kurulu: Yönetim kurulunun harekete geçmemesi halinde kat malikleri kuruluna başvuru
4. Asliye hukuk mahkemesinde dava: Yönetim talebi reddederse veya cevap vermezse dava açılabilir

Önemli: Site yönetiminin sorumluluğu, tüm site malikleri adına söz konusudur. Tazminat ödemesi, site ortak giderlerinden veya yönetim tarafından toplanacak ek aidatlarla karşılanabilir.

Ücretli Otopark - Sözleşme Sorumluluğu ve Emanet Hukuku

Ücretli otoparklar, araç sahibi ile otopark işleteni arasında sözleşmesel bir ilişki doğurur. Bu ilişki, Türk Borçlar Kanunu’nun emanet sözleşmesine ilişkin hükümleri çerçevesinde değerlendirilebilir.

Emanet Sözleşmesi Niteliği

TBK m. 568 ve devamı maddeleri uyarınca, emanet sözleşmesi, bir şeyin bakımının veya saklanmasının üstlenilmesini konu alan sözleşmedir. Ücretli otoparklarda, araç sahibinin otopark ücreti ödemesi karşılığında otopark işleteni, aracın güvenliğini sağlamakla yükümlü hale gelir.

Emanet sözleşmesinin unsurları:

Ücretli Otopark İşleteninin Sorumluluğu

Ücretli otopark işleteni, emanet sözleşmesi gereği aşağıdaki yükümlülükleri taşır:

1. Aracın Güvenliğini Sağlama Yükümlülüğü

• Otopark içinde araçların güvenliğini sağlamak
• Hırsızlık, vandalizm ve yangına karşı önlem almak
• Güvenlik kamerası ve güvenlik görevlisi bulundurmak

2. Otopark Altyapısını Bakımlı Tutma Yükümlülüğü

• Aydınlatma sistemini çalışır durumda tutmak
• Zemin yüzeyini güvenli hale getirmek
• Drenaj ve yangın sistemlerini bakımlı tutmak

3. Bilgilendirme Yükümlülüğü

• Otopark kullanım kurallarını açıkça belirtmek
• Acil durum prosedürlerini duyurmak
• Sorumluluk sınırlarını açıkça beyan etmek (sorumluluk reddi beyanlarının hukuki geçerliliği sınırlıdır)

Sorumluluk Reddi Beyanlarının Hukuki Durumu

Birçok ücretli otopark, girişte “Araç ve içindeki eşyalardan sorumlu değiliz” şeklinde tabelalar asar. Ancak bu tür sorumluluk reddi beyanları, hukuki olarak sınırlı geçerliliğe sahiptir:

• TBK m. 107: Ağır ihmal veya kasten造成的 zararlar için sorumluluk reddi geçersizdir.
• Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun: Tüketici ile kurulan sözleşmelerde haksız şartlar geçersizdir.
• Yargıtay içtihatları: Otopark işleteni, emanet yükümlülüğünü tamamen reddedemez.

Ücretli Otoparkta Tazminat Talebi

Ücretli otoparkta tazminat talebi, hem sözleşmesel sorumluluk hem de haksız fiil sorumluluğu dayanaklarına dayanabilir:

Sözleşmesel sorumluluk:

• Emanet sözleşmesinin ihlali
• TBK m. 112 (borcun ifa edilmemesi)
• İsbat yükü: Alacaklı, sözleşmenin varlığını; borçlu, ifa ettiğini veya mücbir sebep bulunduğunu ispatlamalıdır.

Haksız fiil sorumluluğu:

• TBK m. 49 (genel haksız fiil)
• İsbat yükü: Mağdur, kusur, zarar ve nedensellik bağını ispatlamalıdır.

Avantajlı yol: Sözleşmesel sorumluluk, isbat yükü açısından mağdur lehinedir.

Yeraltı Otoparkı Kazaları - Aydınlatma, Zemin, Rampa Kazaları

Yeraltı otoparkları, kapalı mekan olmaları ve doğal ışık almamaları nedeniyle özel risk faktörleri taşır. Aydınlatma, zemin, rampa ve havalandırma gibi unsurlar, yeraltı otoparkı kazalarında kritik rol oynar.

Yeraltı Otoparklarının Özel Riskleri

Aydınlatma Kazaları

Yeraltı otoparklarında yetersiz aydınlatma, en sık karşılaşılan kusur nedenidir.

Aydınlatma standartları:

Aydınlatma yetersizliği nedeniyle meydana gelen kazalarda:

• Otopark işleteni, aydınlatma yükümlülüğünü ihlal ettiği için sorumlu tutulabilir.
• Sürücünün de hızını aydınlatma koşullarına göre ayarlaması beklenir.
• Kusur paylaşımı genellikle sürücü %60-70, otopark işleteni %30-40 şeklinde gerçekleşir.

Rampa Kazaları

Yeraltı otoparkı rampalarında meydana gelen kazalar, özellikle eğim ve zemin koşullarının birleşimiyle ortaya çıkar.

Rampa kazası nedenleri:

Rampa kazalarında sorumluluk:

• Rampa eğimi standartlara uygun değilse → Otopark işleteni büyük oranda sorumlu
• Rampa bakımlı ama sürücü hızlı inmişse → Sürücü büyük oranda sorumlu
• Her iki faktör birleşmişse → Kusur paylaşımı

Zemin Kazaları

Yeraltı otoparkı zemininde oluşan çukur, tümsek veya kaygan yüzeyler, araç hasarına ve kazalara neden olabilir.

Zemin kusuru nedeniyle talep edilebilecek zararlar:

• Araç süspansiyon hasarı
• Lastik patlaması ve jant hasarı
• Araç taban hasarı
• Zemin kayması nedeniyle çarpma hasarı

Tazminat Talep Yolları

Otopark kazasında tazminat talebi, birden fazla tarafa ve birden fazla hukuki dayanağa yöneltilebilir.

1. Çarpan Sürücüye Karşı Talep

En temel ve en yaygın tazminat yoludur.

Hukuki dayanak: TBK m. 49 (haksız fiil) ve KTK (motorlu araç işleteninin sorumluluğu)

Talep edilebilecek kalemler:

Talep mercii: Çarpan sürücünün zorunlu trafik sigortası şirketi

2. Otopark İşletenine Karşı Talep

Otopark işleteninin güvenlik yükümlülüğünü ihlal etmesi halinde, otopark işletenine karşı da tazminat talebinde bulunulabilir.

Hukuki dayanak: TBK m. 49 (haksız fiil) ve/veya emanet sözleşmesi

Talep edilebilecek kalemler:

Önemli: Otopark işletenine karşı talep, genellikle müteselsil sorumluluk çerçevesinde değerlendirilir. Yani hem çarpan sürücüye hem de otopark işletenine karşı aynı anda talep yapılabilir.

3. Site Yönetimine Karşı Talep

Site veya apartman otoparklarında, site yönetimine karşı tazminat talebi mümkündür.

Hukuki dayanak: Kat Mülkiyeti Kanunu ve TBK m. 49

Talep süreci:

1. Site yönetimine yazılı başvuru
2. Site yönetim kurulu kararı
3. Gerekirse asliye hukuk mahkemesinde dava

4. Sigorta Şirketine Karşı Talep

Hem çarpan sürücünün trafik sigortasına hem de otopark işleteninin sorumluluk sigortasına talep yapılabilir.

Talep Yolları Karşılaştırması

Sigorta Durumu - Trafik Sigortası, Otopark Sigortası, KASKO

Otopark kazalarında sigorta boyutu, klasik yol kazalarından farklılık gösterebilir. Birden fazla sigorta türü devreye girebilir.

Zorunlu Trafik Sigortası

Zorunlu trafik sigortası, otopark içinde meydana gelen kazalarda da geçerlidir. Karayolları Trafik Kanunu uyarınca, motorlu araçların işletilmesi nedeniyle üçüncü şahıslara verilen zararlar trafik sigortası kapsamındadır.

Kapsam:

Önemli: Trafik sigortası, yalnızca üçüncü şahıslara verilen zararları karşılar. Kendi aracınızın hasarını trafik sigortasından talep edemezsiniz.

Otopark İşleteninin Sorumluluk Sigortası

Birçok AVM ve ücretli otopark işleteni, genişletilmiş mesleki sorumluluk sigortası veya otopark işleten sorumluluk sigortası yaptırır. Bu sigorta, otopark işleteninin üçüncü şahıslara verdiği zararları karşılar.

Kapsam:

• Otopark içinde meydana gelen maddi hasarlar
• Yayaya çarpma nedeniyle yaralanma tazminatları
• Eşya hırsızlığı (poliçe koşullarına göre)
• Yangın ve su baskını zararları

Talep süreci: Otopark işleteninin sigorta şirketine doğrudan başvuru yapılabilir.

KASKO Sigortası

KASKO sigortası, kendi aracınızın hasarını karşılayan isteğe bağlı bir sigorta türüdür. Otopark kazalarında da geçerlidir.

KASKO’nun otopark kazasındaki avantajları:

• Kendi aracınızın hasarını hızlı şekilde karşılar
• Trafik sigortası limiti yetersiz kaldığında devreye girer
• Bilinmeyen araç çarpması (faili meçhul) durumunda ödeme yapar
• Değer kaybı ek teminatı ile değer kaybını karşılar

KASKO’nun dezavantajları:

• Prim artışı
• Muafiyet (kendi payınıza düşen kısım)
• KASKO şirketi, ödediği tutarı kusurlu tarafa rücu eder

Sigorta Durumu Karşılaştırması

Tazminat Hesaplama - 2026 Örnek

Otopark kazasında tazminat hesaplama, klasik yol kazası hesaplaması ile benzerlik gösterir ancak otopark işleteninin sorumluluğu ek bir boyut kazandırır.

Örnek Senaryo

Olay: AVM yeraltı otoparkında, B sürücüsü geri geri park manevrası yaparken A aracına çarpmıştır. Otopark aydınlatması yetersizdir.

Araç Bilgileri:

• A aracı: 2023 model, orta segment sedan, 30.000 km
• Kaza öncesi piyasa değeri: 1.350.000 TL
• Hasar: Arka tampon değişimi, bagaj kapağı boyası, sağ arka çamurluk boyası
• Onarım süresi: 10 gün

Kusur Dağılımı:

• B sürücüsü: %75 (dikkatsiz manevra)
• AVM işletmecisi: %25 (yetersiz aydınlatma)

Tazminat Hesaplaması

Ödeme Dağılımı

Alternatif Senaryo: Ücretli Otoparkta Hırsızlık

Olay: Ücretli otoparka bırakılan araçtan çalınan eşyalar.

• Çalınan eşya değeri: 45.000 TL
• Otopark ücreti: 200 TL
• Güvenlik kamerası arızalı (kayıt yok)

Talep:

Hukuki Dayanak - TBK, TTK, Yargıtay Kararları

Otopark kazaları davaları, aşağıdaki yasal düzenlemelere ve Yargıtay içtihatlarına dayanmaktadır.

Türk Borçlar Kanunu (TBK) - 6098 Sayılı Kanun

Madde 49 - Haksız Fiil Sorumluluğu:

“Hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.”

Otopark işleteninin güvenlik yükümlülüğünü ihlal etmesi, hukuka aykırı bir fiil niteliğindedir.

Madde 50 - Zararın Kapsamı:

“Zarar, zarar görenin malvarlığında veya kişiliğinde meydana gelen eksilmelerden oluşur.”

Otopark kazasında araç hasarı, değer kaybı ve mahrumiyet bedeli, malvarlığında meydana gelen eksilmelerdir.

Madde 51 - Kusurun Belirlenmesi:

“Hakim, tazminatın kapsam ve miktarını belirlerken, tarafların kusurunu ve zararın boyutunu dikkate alır.”

Otopark kazasında hem sürücünün hem de otopark işleteninin kusuru değerlendirilir.

Madde 85 - Tehlike Sorumluluğu:

“Motorlu bir aracın işletilmesi, başkasına zarar verilmesine neden olursa, araç işleteni bu zararı gidermekle yükümlüdür.”

Motorlu araç işleteni, otopark içinde dahi araç işletmesinden doğan zararlardan sorumludur.

Madde 112 - Borcun İfa Edilmemesi:

“Borçlu, borcunu ifa etmemekte kusurlu olduğunu ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür.”

Ücretli otoparklarda emanet sözleşmesi ihlali durumunda uygulanır.

Madde 568 - Emanet Sözleşmesi:

“Emanet sözleşmesi, bir şeyin bakımının veya saklanmasının üstlenilmesini konu alan sözleşmedir.”

Ücretli otopark ilişkisi, emanet sözleşmesi olarak nitelendirilebilir.

Kat Mülkiyeti Kanunu (634 Sayılı Kanun)

Site ve apartman otoparklarında, ortak alanların bakım ve güvenliğinden site yönetimi sorumludur. Yöneticinin sorumluluğu, KMK m. 19 ve m. 20’de düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanunu (TTK)

AVM ve ücretli otopark işletenleri tacir sıfatında olduğundan, TTK hükümleri de uygulanabilir. Özellikle ticari işletme sorumluluğu ve haksız rekabet hükümleri, otopark işleteninin yükümlülüklerini belirler.

Yargıtay Kararları

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E. 2019/8923, K. 2020/4567, T. 12.06.2020:

“AVM otoparkında meydana gelen araç hasarı nedeniyle açılan tazminat davasında, AVM işletmecisinin otoparkın güvenliğini sağlamakla yükümlü olduğu, yetersiz aydınlatma ve güvenlik kamerası eksikliğinin güvenlik yükümlülüğünün ihlali niteliğinde olduğu, bu nedenle AVM işletmecisinin TBK m. 49 uyarınca kusurlu sayılacağı ve tazminattan sorumlu tutulacağı hususu yerleşik içtihatlarımızla sabittir. Sorumluluk oranı, somut olayda otopark işleteninin ihmali ile zarar arasındaki nedensellik bağının derecesine göre belirlenmelidir.”

Bu karar, AVM otoparklarında işletmecinin güvenlik yükümlülüğünü ve bu yükümlülüğün ihlali halinde sorumluluğunu açıkça ortaya koymaktadır. Yetersiz aydınlatma ve güvenlik kamerası eksikliği, somut kusur nedeni olarak kabul edilmektedir.

Önemli Çıkarım: AVM işletmecisi, otoparkın tüm güvenlik önlemlerini almakla yükümlüdür. Bu önlemlerin eksikliği, tazminat sorumluluğu doğurur.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E. 2021/5432, K. 2022/3210, T. 18.03.2022:

“Ücretli otoparkta bırakılan araçta meydana gelen hırsızlık nedeniyle açılan davada, otopark işleteninin emanet sözleşmesinden doğan saklama yükümlülüğünü ihlal ettiği, güvenlik kamerasının arızalı olması ve güvenlik görevlisi bulundurmamasının ağır ihmal niteliğinde olduğu, sorumluluk reddi beyanlarının tüketici ile kurulan sözleşmelerde haksız şart sayılacağı ve geçersiz olacağı hükme bağlanmıştır.”

Bu karar, ücretli otoparklarda emanet sözleşmesi ilişkisini ve sorumluluk reddi beyanlarının sınırlı geçerliliğini ortaya koymaktadır. Otopark işleteni, güvenlik önlemlerini almaksızın sorumluluktan kurtulamaz.

Önemli Çıkarım: Ücretli otoparkta “sorumlu değiliz” tabelası, hukuki olarak bağlayıcı değildir. Otopark işleteni, emanet yükümlülüğünü yerine getirmek zorundadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2018/17-1234, K. 2019/890, T. 25.09.2019:

“Site otoparkında meydana gelen araç hasarında, site yönetiminin ortak alanların bakım ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olduğu, aydınlatma sisteminin arızalı olmasının site yönetiminin kusuru sayılacağı, ancak çarpan sürücünün de özen yükümlülüğünü ihlal etmesi nedeniyle kusur paylaşımı yapılması gerektiği” belirtilmiştir.

Bu karar, site otoparklarında site yönetiminin sorumluluğunu ve kusur paylaşımı ilkesini ortaya koymaktadır.

Kusur Paylaşımı Tablosu (Yargıtay Uygulaması)

Sık Sorulan Sorular

1. Otoparkta aracıma çarptılar, kimden tazminat talep edebilirim?

Öncelikle çarpan sürücünün zorunlu trafik sigortasından tazminat talep edebilirsiniz. Ayrıca, otopark aydınlatması yetersizse, zemin bozuksa veya güvenlik önlemleri eksikse otopark işleteninden de tazminat talep edebilirsiniz. Her iki tarafa karşı aynı anda başvuru yapmanız mümkündür.

2. AVM otoparkında sorumluluk tamamen AVM’ye mi ait?

Hayır. Öncelikli sorumluluk çarpan sürücüye aittir. AVM işletmecisi, yalnızca güvenlik yükümlülüğünü ihlal etmişse (yetersiz aydınlatma, bozuk zemin, güvenlik kamerası eksikliği vb.) sorumlu tutulabilir. Sorumluluk, kusur oranına göre paylaşılır.

3. Site otoparkında aracıma hasar geldi, site yönetimi sorumlu mu?

Site yönetimi, ortak alanların bakım ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Aydınlatma arızası, bozuk zemin veya güvenlik kamerası eksikliği nedeniyle hasar meydana gelmişse site yönetimi sorumlu tutulabilir. Ancak çarpan sürücü varsa, öncelikli sorumluluk sürücüye aittir.

4. Ücretli otoparkta “sorumlu değiliz” tabelası var, tazminat alamaz mıyım?

Hayır, bu tabela tek başına otopark işletenini sorumluluktan kurtarmaz. Yargıtay içtihatları uyarınca, tüketici ile kurulan sözleşmelerde haksız şartlar geçersizdir. Otopark işleteni, emanet yükümlülüğünü yerine getirmek zorundadır. Özellikle güvenlik kamerası arızası veya güvenlik görevlisi eksikliği gibi ağır ihmal hallerinde sorumluluk reddi beyanı kesinlikle geçerli değildir.

5. Otoparkta aracım çalındı, tazminat alabilir miyim?

Ücretli otoparkta araç çalınması halinde, emanet sözleşmesi ihlali nedeniyle otopark işleteninden tazminat talep edebilirsiniz. Ücretsiz otoparklarda durum daha karmaşıktır; otopark işleteninin güvenlik yükümlülüğünü ihlal edip etmediği değerlendirilir. Her durumda, kendi KASKO sigortanızdan da hırsızlık tazminatı talep edebilirsiniz.

6. Otopark içinde yaya geçidinde yayaya çarptım, sorumluluk kimde?

Öncelikli sorumluluk çarpan sürücüye aittir. Ancak yaya geçidi işaretlenmemişse veya aydınlatma yetersizse, otopark işleteni de kısmi sorumlu tutulabilir. Yayalar, otopark içinde de trafik kurallarına uymakla yükümlüdür; yaya geçidi dışında yürüyen yayaya çarpma durumunda yayanın da kusuru dikkate alınabilir.

7. Yeraltı otoparkında rampada araç kaydı ve çarptı, kim sorumlu?

Rampa kayganlığı, eğim standardına uygunluk ve uyarı işaretlerinin bulunup bulunmadığı değerlendirilir. Rampa bakımsız ve kaygansa otopark işleteni sorumlu tutulabilir. Sürücü hızını rampa koşullarına göre ayarlamamışsa sürücü de kusurlu sayılır. Kusur paylaşımı somut olaya göre belirlenir.

8. Otopark kamera kayıtları silinmiş, ne yapmalıyım?

Otopark kamera kayıtlarının silinmesi, özellikle otopark işleteninin kusuru söz konusu olduğunda, delil karartma olarak değerlendirilebilir. Bu durumda:

• Çevredeki diğer kamera kaynaklarını (iş yeri kameraları, MOBESE, araç dashcam) araştırın.
• Tanık beyanları toplayın.
• Hasar fotoğrafları ve eksper raporu ile ispat yoluna gidin.
• Kamera kayıtlarının silinmesi, otopark işleteninin aleyhine değerlendirilebilir.

9. Otopark kazasında trafik sigortası yeterli gelmezse ne olur?

Trafik sigortası maddi hasar limiti 2026 yılı için 500.000 TL’dir. Hasar bu limiti aşarsa, aşan kısım için:

• Kusurlu sürücünün kişisel malvarlığına başvurulabilir.
• Otopark işleteninin sorumluluk sigortası varsa, bu sigortadan talep edilebilir.
• Kendi KASKO sigortanız varsa, KASKO’dan karşılanabilir.

10. Otopark kazası davası ne kadar sürer?

• Sigorta başvurusu: 2-4 hafta
• Sigorta Tahkim Komisyonu: 3-6 ay
• Asliye hukuk mahkemesi: 6 ay - 2 yıl
• Süre, bilirkişi incelemesi, tarafların işbirliği ve mahkeme iş yüküne göre değişir.

11. Otoparkta kapımı açarken yanındaki araca çarptım, sorumlu muyum?

Evet. Araç kapısını açarken çevreyi kontrol etmek ve kapıyı açmanın güvenli olduğundan emin olmak sürücünün yükümlülüğündedir. Kapıyı açarken başka bir araca çarpan sürücü, %100 kusurlu sayılır.

12. Otoparkta aracımın içinden eşya çalındı, otopark sorumlu mu?

Ücretli otoparklarda, emanet sözleşmesi genellikle yalnızca aracı kapsar; araç içindeki eşyalar kapsam dışındadır. Ancak otopark işleteni, güvenlik kamerası ve güvenlik görevlisi gibi önlemleri almamışsa, güvenlik yükümlülüğünü ihlal ettiği için sorumlu tutulabilir. Eşya hırsızlığı talepleri, somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir.

13. Site otoparkında dışarıdan gelen bir araç çarptı, site yönetimi sorumlu mu?

Site yönetimi, giriş kontrol sistemini (bariyer, kartlı geçiş, güvenlik) çalışır durumda tutmakla yükümlüdür. Dışarıdan gelen bir aracın site otoparkına girmesi, giriş kontrol sisteminin ihlali anlamına gelebilir. Bu durumda site yönetimi kısmi sorumlu tutulabilir. Ancak öncelikli sorumluluk çarpan sürücüye aittir.

14. Otopark kazasında manevi tazminat talep edilebilir mi?

Evet. Otopark kazasında yaralanma veya ölüm meydana gelmişse, manevi tazminat talep edilebilir. Manevi tazminat, doğrudan kusurlu taraftan (çarpan sürücü ve/veya otopark işleteni) talep edilir. Trafik sigortası manevi tazminatı kapsamaz.

15. Avukat tutmak zorunda mıyım?

Asliye hukuk mahkemelerinde avukat tutma zorunluluğu bulunmamaktadır. Ancak otopark kazaları, birden fazla sorumluluk katmanı, kusur paylaşımı, sigorta hukuku ve delil toplama gibi teknik konular içerir. Bu nedenle, haklarınızı etkin kullanmanız açısından avukat desteği almanız önemle tavsiye edilir.

Sonuç

Otopark kazaları, göründüğünden çok daha karmaşık hukuki süreçler içerebilir. Klasik yol kazalarından farklı olarak, otopark kazalarında sürücünün kusuru ile birlikte otopark işleteninin güvenlik yükümlülüğü, emanet sözleşmesi ve kat mülkiyeti sorumluluğu gibi ek boyutlar da değerlendirilir.

Mağdurların dikkat etmesi gereken temel noktalar:

• Olay yerinde kalın ve delilleri koruyun (fotoğraf, tanık, kamera kaydı)
• Otopark kamera kayıtlarını zamanında talep edin (silinmeden önce)
• Otopark güvenlik koşullarını değerlendirin (aydınlatma, zemin, işaretler)
• Hem çarpan sürücüye hem de otopark işletenine tazminat talebinde bulunmayı değerlendirin
• Ücretli otoparklarda emanet sözleşmesi boyutunu göz ardı etmeyin
• Zamanaşımı sürelerini kaçırmayın (2 yıl)
• Red durumunda Sigorta Tahkim Komisyonu veya mahkeme yoluna başvurun
• Süreç boyunca avukat desteği alın

Unutmayın, her somut olayın kendine özgü özellikleri vardır. Otopark kazalarında sorumluluk dağılımı, kusur oranları ve tazminat miktarı, olayın detaylarına göre değişiklik gösterir. Hukuki haklarınızı korumak için uzman bir sigorta hukuku avukatına danışmanız önemle tavsiye edilir.

Yasal Uyarı: Bu yazıda yer alan bilgiler genel hukuki bilgilendirme amaçlı olup, belirli bir durum için hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Her otopark kazası kendine özgü özellikler gösterdiğinden, kusur oranı, tazminat talepleri, sigorta süreçleri ve sorumluluk dağılımı konusunda mutlaka uzman bir avukattan profesyonel hukuki destek almanız önerilmektedir. Yasal düzenlemeler, sigorta limitleri ve Yargıtay içtihatları zaman içinde değişiklik gösterebilir; bu yazıda yer alan bilgiler yayın tarihi itibarıyla güncel mevzuata dayanmaktadır.