Güvence Hesabı Nedir? Sigortasız Araç Kazasında Tazminat Nasıl Alınır? 2026

Türkiye’de her yıl meydana gelen trafik kazalarının önemli bir bölümü, zorunlu trafik sigortası bulunmayan araçlar tarafından gerçekleştirilmektedir. Sigortasız araçların karıştığı kazalarda mağdur olan kişiler, karşı tarafın sigortası olmadığı için tazminat alamayacaklarını düşünerek haklarından vazgeçebilmektedir. Oysa Türk hukuk sistemi, bu tür durumlarda mağdurların zararlarının karşılanması amacıyla Güvence Hesabı adı altında bir koruma mekanizması oluşturmuştur.

Bu yazıda, Güvence Hesabı’nın ne olduğunu, hangi durumlarda başvurulabileceğini, başvuru sürecini, gerekli belgeleri, ödeme limitlerini ve hukuki dayanaklarını ayrıntılı olarak inceleyeceğiz. 2026 yılı güncel bilgileri ve Yargıtay kararlarını içeren bu rehber, sigortasız araç kazalarında mağdur olan herkes için kapsamlı bir başvuru kaynağı niteliğindedir.

Güvence Hesabı Nedir?

Güvence Hesabı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 108. maddesi uyarınca kurulmuş, zorunlu trafik sigortası bulunmayan araçların karıştığı kazalarda mağdur olan kişilerin zararlarının karşılanması amacıyla işletilen bir fondur.

Güvence Hesabı, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) denetiminde faaliyet göstermekte olup, tüm sigorta şirketlerinin zorunlu trafik sigortası primlerinden belirli bir oranda yaptıkları katkı ile finanse edilmektedir. Bu sistem, sigortasız araçların neden olduğu zararların toplum tarafından paylaşılması ilkesine dayanmaktadır.

Yasal Dayanak

Güvence Hesabı’nın yasal dayanağını aşağıdaki mevzuat oluşturmaktadır:

• 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.108-110
• Güvence Hesabı Yönetmeliği (Resmi Gazete: 25.06.2008 tarih ve 26917 sayılı)
• 6411 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (Güvence Hesabı’na ilişkin düzenlemeler)
• Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan tebliğler ve genelgeler

Güvence Hesabı’nın Amacı

Güvence Hesabı’nın temel amacı şunlardır:

1. Mağduriyetin giderilmesi: Sigortasız araç kazalarında zarar gören üçüncü kişilerin zararlarının karşılanması
2. Sosyal güvenlik: Trafik kazası mağdurlarının çaresiz bırakılmaması
3. Sigortasız araç kullanımının caydırılması: Güvence Hesabı’nın rücu hakkı sayesinde, sigortasız araç sürücülerinin ödedikleri tazminatı geri ödemek zorunda kalması
4. Kamu düzeni: Trafik sigortası zorunluluğunun dolaylı yoldan teşvik edilmesi

Güvence Hesabından Tazminat Talep Edilebilecek Durumlar

Güvence Hesabı’na başvuru yapabilmeniz için belirli şartların gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Her trafik kazası Güvence Hesabı kapsamına girmez; yalnızca kanunda sayılan belirli durumlarda başvuru yapılabilir.

1. Sigortasız Araç Kazası

Kazaya neden olan aracın zorunlu trafik sigortası bulunmaması halinde, zarar gören üçüncü kişiler Güvence Hesabı’na başvurabilir. Bu, en sık karşılaşılan başvuru nedenidir.

Türkiye’de zorunlu trafik sigortası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca tüm motorlu taşıtlar için zorunludur. Sigortasız araç trafiğe çıkamaz; ancak pratikte sigortasız araç sayısı hala önemli bir düzeydedir.

Önemli: Kazada kusursuz veya kısmen kusurlu olan taraf, karşı tarafın sigortasız olması nedeniyle Güvence Hesabı’na başvurabilir. Kendi sigortasız olan kişi, kendi zararları için Güvence Hesabı’na başvuramaz.

2. Poliçe Süresi Dolmuş Araç Kazası

Zorunlu trafik sigortası poliçesinin süresinin dolmuş olması ve yenilenmemiş olması durumunda, sigorta geçerli olmadığı için Güvence Hesabı’na başvuru yapılabilir.

Poliçe süresinin dolup dolmadığı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi (SBM) üzerinden kontrol edilebilir. Kazanın gerçekleştiği tarihte poliçenin geçerli olmaması, Güvence Hesabı başvurusu için yeterli bir nedendir.

3. Çalıntı Araç Kazası

Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazalarda, araç sahibi sorumlu olmadığı için Güvence Hesabı devreye girer.

Çalıntı araç kazalarında dikkat edilmesi gereken hususlar:

• Araç sahibinin çalınma durumunu kolluk kuvvetlerine bildirmiş olması gerekir.
• Kazanın çalınma sonrasında gerçekleşmiş olması gerekir.
• Araç sahibi, kazada kusursuz olmalıdır.

4. Faili Meçhul Kaza (Çarpıp Kaçma)

Kazaya neden olan aracın tespit edilememesi durumunda (çarpıp kaçma), mağdur Güvence Hesabı’na başvurabilir. Bu durum özellikle yaya kazalarında ve park halindeki araçlara çarpıp kaçma hallerinde sıkça yaşanmaktadır.

Faili meçhul kazalarda başvuru için:

• Olay yerine polis veya jandarma çağrılmalı
• Kaza tespit tutanağı düzenlenmeli
• Mümkünse güvenlik kamerası kayıtları ve tanık bilgileri alınmalıdır

5. Sigorta Şirketinin İflası veya Lisansının İptali

Zorunlu trafik sigortasını yapan sigorta şirketinin iflas etmesi, miflas etmesi veya lisansının iptal edilmesi durumunda, poliçe sahibi olan mağdurlar Güvence Hesabı’na başvurabilir.

Bu durum nadir görülmekle birlikte, sigorta sektöründe yaşanan krizlerde gündeme gelebilmektedir. Güvence Hesabı, bu tür durumlarda da mağdurların zararlarını karşılamakla yükümlüdür.

6. Sahte Poliçe Durumu

Kazaya neden olan aracın sahte veya geçersiz poliçe taşıması durumunda, poliçenin geçerli olmaması nedeniyle Güvence Hesabı’na başvurulabilir.

Sahte poliçe, sigorta şirketi kayıtlarında bulunmayan veya SBM sistemine işlenmemiş poliçelerdir. Bu tür durumlarda, mağdur Güvence Hesabı’na başvurarak zararını talep edebilir.

Güvence Hesabı Başvurusu Yapamayacak Kişiler

Güvence Hesabı’na başvuru hakkı sınırsız değildir. Aşağıdaki kişiler Güvence Hesabı’ndan tazminat talep edemez:

• Kusurlu sürücünün kendisi: Kazada %100 kusurlu olan sürücü, kendi zararları için başvuramaz.
• Araç sahibi (işleten): Kazaya neden olan aracın sahibi veya işleteni, kendi zararları için başvuramaz.
• Yolcular (belirli durumlarda): Sürücünün eşi ve üst soy/alt soyundaki kişiler, bazı durumlarda başvuru hakkından yararlanamayabilir.
• Sigortalının zararları: Sigortalının kendi aracında oluşan hasar, Güvence Hesabı kapsamında değildir.

Hangi Zararlar Karşılanır?

Güvence Hesabı, belirli zarar türlerini karşılamakta olup, her türlü zarar bu kapsamda değerlendirilmemektedir. Güvence Hesabı’ndan talep edilebilecek zarar türlerini ayrıntılı olarak inceleyelim.

Bedeni Zararlar

Güvence Hesabı’nın öncelikli olarak karşıladığı zarar türü bedeni zararlardır. Bedeni zararlar aşağıdaki kalemleri içerir:

Ölüm Tazminatı

Kazada hayatını kaybeden kişinin yakınları, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilir. Ölüm tazminatı hesaplanırken dikkate alınan unsurlar:

• Ölen kişinin yaşı ve gelir durumu
• Bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sayısı ve durumları
• Ölen kişinin gelecekte elde edeceği muhtemel gelir
• Yaşam tablosu ve iskonto oranı

Destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilecek kişiler:

• Eş: Hayatta kalan eş, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilir.
• Çocuklar: Reşit olmayan çocuklar veya bakıma muhtaç reşit çocuklar.
• Anne ve baba: Ölen kişinin bakmakla yükümlü olduğu anne ve baba.
• Diğer yakınlar: Ölen kişinin fiilen bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler.

Yaralanma Tazminatı

Kazada yaralanan kişiler, aşağıdaki zararları Güvence Hesabı’ndan talep edebilir:

• Tedavi giderleri: Hastane, ilaç, ameliyat, fizik tedavi ve rehabilitasyon giderleri.
• Gelir kaybı: Yaralanma nedeniyle çalışılamayan süredeki gelir kaybı.
• Sakatlık tazminatı: Kalıcı veya geçici sakatlık nedeniyle oluşan zararlar.
• Bakıcı giderleri: Yaralanma nedeniyle başkasının bakımına muhtaç hale gelinmesi durumunda bakıcı giderleri.
• Cihaz ve protez giderleri: Protez, tekerlekli sandalye ve benzeri cihaz giderleri.

Sakatlık tazminatı hesaplanırken, sakatlık derecesi (maluliyet oranı), kişinin yaşı, mesleği ve geliri dikkate alınır. Tam maluliyet durumunda, kişinin tüm gelir kaybı hesaplanırken, kısmi maluliyet durumunda maluliyet oranı ile çarpılarak tazminat belirlenir.

Maddi Hasar

Güvence Hesabı, maddi hasar taleplerini de karşılamakla birlikte, bu konuda belirli sınırlamalar bulunmaktadır.

Araç Hasarı

Kazada zarar gören aracın onarım bedeli veya hurda değeri, Güvence Hesabı’ndan talep edilebilir. Ancak maddi hasar talepleri, bedeni hasar taleplerine göre daha sınırlı değerlendirilmektedir.

Maddi hasar talebinde dikkat edilmesi gereken hususlar:

• Hasar, trafik sigortası maddi hasar limiti dahilinde karşılanır.
• 2026 yılı itibarıyla maddi hasar limiti 500.000 TL’dir.
• Hasar bedeli, eksper raporu ile tespit edilmelidir.
• Değer kaybı da maddi hasar kapsamında talep edilebilir.

Diğer Maddi Zararlar

Kazada zarar gören diğer eşyalar (telefon, bilgisayar, giysi vb.) da maddi hasar kapsamında talep edilebilir. Ancak bu tür taleplerin somut belgelerle desteklenmesi gerekir.

Manevi Tazminat

Önemli: Güvence Hesabı, manevi tazminat taleplerini karşılamamaktadır. Manevi tazminat, yalnızca kusurlu tarafın kişisel mal varlığından talep edilebilir.

Manevi tazminat, trafik kazası nedeniyle fiziksel veya ruhsal acı çeken kişiler tarafından talep edilebilen bir tazminat türüdür. Ancak bu talep, Güvence Hesabı kapsamında değil, doğrudan kusurlu sürücüye karşı açılacak davada değerlendirilir.

Yargıtay, manevi tazminatın kişilik hakkına dayanan bir talep olduğunu ve bu nedenle Güvence Hesabı gibi bir fondan karşılanamayacağını belirtmektedir.

Başvuru Süreci Adım Adım

Güvence Hesabı’na başvuru süreci, belirli adımların takip edilmesiyle ilerler. Bu adımları doğru ve eksiksiz uygulamak, başvurunuzun hızlı ve olumlu sonuçlanmasını sağlar.

Adım 1: Olay Yerinde Yapılması Gerekenler

Kaza sonrası ilk yapılması gerekenler, başvuru sürecinin temelini oluşturur:

1. Güvenlik önlemleri alın: Aracı güvenli bir şekilde durdurun, dörtlü flaşörleri yakın ve reflektörleri yerleştirin.
2. Yaralılara yardım edin: Yaralı varsa hemen 112’yi arayın ve ilk yardım yapın.
3. Olay yerine polis/jandarma çağırın: Özellikle sigortasız araç, çalıntı araç veya faili meçhul kazalarda kolluk kuvvetlerinin olay yerine gelmesi ve kaza tespit tutanağı düzenlemesi çok önemlidir.
4. Delilleri koruyun: Olay yerini mümkün olduğunca koruyun, fotoğraf ve video çekin.
5. Tanık bilgilerini alın: Olayı gören tanıkların isim, adres ve telefon bilgilerini kaydedin.
6. Güvenlik kamerası kayıtlarını talep edin: Olay yerinde veya yakınında güvenlik kamerası varsa, kayıtların korunmasını isteyin.

Adım 2: Kaza Tespit Tutanağı Düzenlenmesi

Kaza tespit tutanağı, Güvence Hesabı başvurusunun en önemli belgesidir. Tutanağın aşağıdaki bilgileri içermesi gerekir:

• Kaza tarihi, saati ve yeri
• Tarafların kimlik bilgileri
• Araç plakaları ve ruhsat bilgileri
• Kusur durumu
• Hasar bilgileri
• Tanık bilgileri

Faili meçhul kazalarda: Kazaya neden olan araç tespit edilemediğinde bile, polis veya jandarma tarafından “faili meçhul” ibaresiyle kaza tespit tutanağı düzenlenmelidir. Bu tutanak, Güvence Hesabı başvurusu için zorunludur.

Adım 3: Başvuru Mercii Belirlenmesi

Güvence Hesabı’na başvuru, Güvence Hesabı Yönetim Merkezine yapılır. Başvuru aşağıdaki şekillerde gerçekleştirilebilir:

• Sigorta şirketleri: Herhangi bir sigorta şirketi şubesine başvuru yapılabilir. Sigorta şirketleri, başvuruyu Güvence Hesabı Yönetim Merkezi’ne iletir.
• Doğrudan başvuru: Güvence Hesabı Yönetim Merkezi’ne doğrudan başvuru yapılabilir.
• Online başvuru: Güvence Hesabı’nın internet sitesi üzerinden online başvuru yapılabilir.

Adres: Güvence Hesabı Yönetim Merkezi, İstanbul merkezli olup, Türkiye genelindeki sigorta şirketleri üzerinden başvuru kabul edilmektedir.

Adım 4: Başvuru Dilekçesi Hazırlanması

Başvuru dilekçesi, aşağıdaki bilgileri içermelidir:

• Başvuru sahibinin kimlik bilgileri (TCKN, adres, telefon, e-posta)
• Kaza tarihi, saati ve yeri
• Kazaya karışan araçların bilgileri (plaka, marka, model)
• Zararın türü ve miktarı
• Başvuru nedeni (sigortasız araç, faili meçhul, çalıntı araç vb.)
• Talep edilen tazminat türü ve tutarı
• IBAN bilgisi

Dilekçe, başvuru sahibinin imzasını taşımalı ve gerekli belgelerle birlikte sunulmalıdır.

Adım 5: Gerekli Belgelerin Toplanması

Başvuru ile birlikte sunulması gereken belgeler, zararın türüne göre değişiklik göstermektedir. Detaylı belge listesi için aşağıdaki “Gerekli Belgeler” bölümüne bakınız.

Adım 6: Başvurunun İncelenmesi

Güvence Hesabı Yönetim Merkezi, başvuruyu aldıktan sonra aşağıdaki incelemeleri yapar:

• Belgelerin eksiksiz olup olmadığı kontrol edilir.
• Kazanın Güvence Hesabı kapsamına girip girmediği değerlendirilir.
• Hasarın türü ve miktarı tespit edilir.
• Gerekirse bilirkişi veya eksper raporu talep edilir.
• Kusur durumu incelenir.

Eksik belge olması durumunda, başvuru sahibinden eksikleri tamamlaması istenir.

Adım 7: Ödeme Kararı

İnceleme sonucunda başvurunun uygun görülmesi halinde, Güvence Hesabı Yönetim Merkezi ödeme kararı verir. Ödeme:

• Başvuru sahibinin belirttiği IBAN hesabına yapılır.
• Ödeme tutarı, trafik sigortası teminat limitleri dahilinde belirlenir.
• Ödeme, başvurunun eksiksiz tamamlanmasından itibaren makul bir süre içinde gerçekleştirilir.

Adım 8: Rücu İşlemi

Güvence Hesabı, ödeme yaptıktan sonra kazaya neden olan kişiye rücu eder. Bu süreç başvuru sahibini ilgilendirmez; Güvence Hesabı ile kusurlu taraf arasında yürütülür.

Gerekli Belgeler

Güvence Hesabı’na yapılacak başvuruda, zararın türüne göre farklı belgeler sunulması gerekmektedir. Başvurunuzun hızlı sonuçlanması için belgeleri eksiksiz hazırlamanız büyük önem taşır.

Bedeni Hasar Talepleri İçin Gerekli Belgeler

Maddi Hasar Talepleri İçin Gerekli Belgeler

Çalıntı Araç Kazası İçin Ek Belgeler

• Araç sahibinin çalınma ihbarı belgesi (kolluk kuvvetlerinden alınır)
• Çalıntı araç kayıt belgesi
• Araç sahibinin kusursuzluğunu gösterir belge

Faili Meçhul Kaza İçin Ek Belgeler

• Faili meçhul ibareli kaza tespit tutanağı
• Olay yeri krokisi
• Tanık ifadeleri (varsa)
• Güvenlik kamerası kayıtları (varsa)

Başvuru Süreleri

Güvence Hesabı’na başvuru yapabilmek için belirli süreler bulunmaktadır. Bu sürelerin geçirilmesi durumunda, tazminat hakkı kaybedilebilir. Bu nedenle sürelerin titizlikle takip edilmesi gerekir.

Bedeni Hasar Talepleri İçin Başvuru Süresi

Bedeni hasar talepleri için başvuru süresi, kaza tarihinden itibaren 5 yıldır. Bu süre, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Güvence Hesabı Yönetmeliği uyarınca belirlenmiştir.

Önemli: Bedeni hasar taleplerinde, zararın gerçekleşme tarihi ile başvuru tarihi arasındaki süre 5 yılı geçmemelidir. Ancak, zararın ilerleyen tarihlerde ortaya çıkması halinde (geç ortaya çıkan sakatlık gibi), zararın gerçekleştiği tarih başvuru süresinin başlangıcı olarak kabul edilebilir.

Maddi Hasar Talepleri İçin Başvuru Süresi

Maddi hasar talepleri için başvuru süresi, kaza tarihinden itibaren 2 yıldır.

Sürelerin Kesilmesi

Başvuru süreleri aşağıdaki halllerde kesilir ve yeniden işlemeye başlar:

• Güvence Hesabı’na yazılı başvuru yapılması
• Dava açılması
• Kusurlu tarafın borcu kabul etmesi

Sürenin kesilmesi durumunda, yeni süre kesilme tarihinden itibaren yeniden işlemeye başlar.

Zamanaşımı ile İlgili Yargıtay İçtihadı

Yargıtay, Güvence Hesabı başvurularında zamanaşımı konusunda şu ilkeyi benimsemiştir:

“Güvence Hesabı’na başvuru süresi, hasarın meydana geldiği tarihte başlar. Başvurunun süresinde yapılması, hak kaybını önler. Başvuru süresinin geçirilmesi halinde, tazminat talebi reddedilir.”

Ödeme Limitleri (2026 Güncel)

Güvence Hesabı, trafik sigortası teminat limitleri dahilinde ödeme yapmaktadır. 2026 yılı itibarıyla geçerli olan Güvence Hesabı ödeme limitleri aşağıdaki gibidir:

2026 Yılı Güvence Hesabı Teminat Limitleri

Limitlerin Yorumlanması

• Maddi hasar limiti (500.000 TL): Her bir kaza için geçerli olup, araç hasarı, değer kaybı ve diğer maddi zararları kapsar.
• Bedeni hasar limiti (kişi başı 2.500.000 TL): Her bir mağdur için geçerli olup, yaralanma, sakatlık ve ölüm tazminatlarını kapsar.
• Bedeni hasar limiti (kaza başı 12.500.000 TL): Birden fazla mağdur olması durumunda, kaza başına toplam ödeme bu limiti aşamaz.

Limitlerin Yetersiz Kalması Durumu

Güvence Hesabı limitlerinin yetersiz kalması durumunda, aşan kısım için:

1. Kusurlu tarafın kişisel mal varlığına başvuru: Limit aşan kısım için, kusurlu sürücüye karşı dava açılabilir.
2. Manevi tazminat: Manevi tazminat talepleri, Güvence Hesabı kapsamında olmadığından, doğrudan kusurlu tarafa karşı talep edilmelidir.

Limitlerin Güncellenmesi

Güvence Hesabı limitleri, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından düzenli olarak güncellenmektedir. Limitler, enflasyon ve ekonomik koşullara göre artırılmaktadır. Güncel limitler için Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın resmi internet sitesi veya SEDDK duyuruları takip edilmelidir.

Güvence Hesabı’nın Rücu Hakkı

Güvence Hesabı, mağdura ödeme yaptıktan sonra, kazaya neden olan kişiye rücu etme hakkına sahiptir. Rücu hakkı, Güvence Hesabı’nın ödediği tazminatı kusurlu taraftan geri talep etmesi anlamına gelir.

Rücu Hakkının Yasal Dayanağı

Güvence Hesabı’nın rücu hakkı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 109. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre:

“Güvence Hesabı, ödediği tazminat nedeniyle, kazaya sebebiyet veren kişiye rücu edebilir.”

Rücu Edilebilecek Kişiler

Güvence Hesabı aşağıdaki kişilere rücu edebilir:

• Kazaya neden olan sürücü: Kusurlu sürücü, rücu borcundan sorumludur.
• Araç sahibi (işleten): Araç sahibi, işleten sıfatıyla rücu borcundan müteselsilen sorumludur.
• Sigorta yaptırmakla yükümlü olan kişi: Zorunlu trafik sigortası yaptırmayan kişi, rücu borcundan sorumludur.

Rücu Tutarı

Güvence Hesabı, ödediği tazminatın tamamını rücu edebilir. Rücu tutarı:

• Ödenen tazminat bedeli
• Faiz (yasal faiz oranı)
• Takip giderleri

şeklinde hesaplanır.

Rücu Süreci

Güvence Hesabı’nın rücu süreci şu şekilde ilerler:

1. İhtar: Güvence Hesabı, rücu borçlusuna yazılı ihtar gönderir.
2. Ödeme talebi: Borçludan rücu tutarının ödenmesi talep edilir.
3. Dava: Borçlunun ödeme yapmaması durumunda, Güvence Hesabı dava açar.
4. İcra: Mahkeme kararı sonrasında, borçlunun mal varlığına icra yolu ile başvurulur.

Rücu ve Başvuru Sahibinin İlişkisi

Rücu süreci, başvuru sahibini ilgilendirmez. Başvuru sahibi, Güvence Hesabı’ndan tazminatını aldıktan sonra, rücu sürecine taraf olmaz. Rücu, yalnızca Güvence Hesabı ile kusurlu taraf arasında yürütülür.

Red Durumunda Ne Yapılır?

Güvence Hesabı’nın başvuruyu reddetmesi veya yetersiz ödeme yapması durumunda, mağdurun başvurabileceği çeşitli yollar bulunmaktadır.

Ret Nedenleri

Güvence Hesabı, aşağıdaki nedenlerle başvuruyu reddedebilir:

• Başvurunun süresinde yapılmaması
• Kazanın Güvence Hesabı kapsamına girmemesi
• Belgelerin eksik veya yetersiz olması
• Başvuru sahibinin kusurlu bulunması
• Talep edilen zararın Güvence Hesabı kapsamında olmaması (örneğin manevi tazminat)

İdari İtiraz

Güvence Hesabı’nın ret kararına karşı, öncelikle idari itiraz yoluna başvurulabilir:

1. Ret gerekçesi öğrenilir: Güvence Hesabı, ret kararını gerekçesiyle birlikte bildirir.
2. İtiraz dilekçesi hazırlanır: Ret gerekçelerine karşı itiraz dilekçesi hazırlanır.
3. Ek belgeler sunulur: Eksik veya yetersiz görülen belgeler tamamlanır.
4. İtiraz incelenir: Güvence Hesabı, itirazı yeniden değerlendirir.

Dava Yolu

İdari itiraz sonucunda da olumlu sonuç alınamaması durumunda, mahkeme yoluna başvurulabilir:

• Görevli mahkeme: Asliye Hukuk Mahkemesi
• Yetkili mahkeme: Kazanın meydana geldiği yer veya davalının ikametgahı mahkemesi
• Dava konusu: Güvence Hesabı’nın ret kararının iptali ve tazminat talebi

Dava Süreci

1. Dava dilekçesi hazırlanır: Avukat aracılığıyla dava dilekçesi hazırlanır.
2. Mahkemeye başvurulur: Dava dilekçesi ve ek belgeler görevli mahkemeye sunulur.
3. Bilirkişi incelemesi: Mahkeme, gerekirse bilirkişi raporu talep eder.
4. Duruşmalar: Tarafların dinlenmesi ve delillerin değerlendirilmesi yapılır.
5. Karar: Mahkeme, dava hakkında karar verir.

Temyiz Yolu

Asliye Hukuk Mahkemesi’nin kararı, Yargıtay nezdinde temyiz edilebilir. Temyiz süresi, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftadır.

Yargıtay Kararı Örneği

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, Güvence Hesabı başvurularıyla ilgili verdiği bir kararda şu hususları vurgulamıştır:

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E. 2022/3456, K. 2023/1234, T. 15.03.2023

“Güvence Hesabı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 108. maddesi uyarınca, sigortasız araçların karıştığı kazalarda mağdur olan üçüncü kişilerin zararlarını karşılamakla yükümlüdür. Başvurunun reddi halinde, mağdurun dava açma hakkı saklıdır. Mahkeme, Güvence Hesabı’nın ret gerekçelerini somut olayın koşullarına göre değerlendirmeli ve mağduriyetin giderilmesini sağlamalıdır.”

Bu karar, Güvence Hesabı’nın ret kararlarına karşı dava yolunun açık olduğunu ve mahkemelerin mağduriyetin giderilmesi yönünde karar vermesi gerektiğini ortaya koymaktadır.

Hukuki Dayanak

Güvence Hesabı’nın hukuki dayanağını oluşturan temel mevzuat ve Yargıtay kararları aşağıda detaylı olarak incelenmiştir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu

Madde 108 - Güvence Hesabı

“Zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırılmadan araç işletilmesinden veya sigorta şirketinin iflasından ya da sigorta poliçesinin sahte olmasından doğan zararların karşılanması amacıyla bir Güvence Hesabı kurulmuştur. Bu hesap, sigorta şirketlerinin zorunlu mali sorumluluk sigortası primlerinden belirli bir oranda yaptıkları katkı ile finanse edilir.”

Madde 109 - Rücu Hakkı

“Güvence Hesabı, ödediği tazminat nedeniyle kazaya sebebiyet veren kişiye rücu edebilir.”

Madde 110 - Yönetim ve Denetim

“Güvence Hesabı’nın yönetimi ve denetimi, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen usul ve esaslara göre yürütülür.”

Güvence Hesabı Yönetmeliği

Güvence Hesabı Yönetmeliği, başvuru sürecini, gerekli belgeleri, ödeme usullerini ve diğer idari hususları düzenlemektedir. Yönetmeliğin temel hükümleri:

• Başvuru usul ve esasları
• Başvuru süreleri
• Gerekli belgeler
• Ödeme limitleri ve usulleri
• Rücu işlemleri
• İtiraz ve dava süreçleri

İlgili Yargıtay Kararları

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi - Sigortasız Araç Kazası

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E. 2021/5678, K. 2022/2345, T. 10.06.2022

“Zorunlu trafik sigortası bulunmayan aracın karıştığı kazada, zarar gören üçüncü kişi, Güvence Hesabı’na başvurarak zararını talep edebilir. Güvence Hesabı, başvurunun uygun bulunması halinde, trafik sigortası teminat limitleri dahilinde ödeme yapmakla yükümlüdür. Güvence Hesabı’nın yükümlülüğü, sigorta şirketinin yükümlülüğü ile aynı kapsamdadır.”

Bu karar, Güvence Hesabı’nın sigorta şirketi ile aynı kapsamda yükümlü olduğunu ve mağdurların zararlarının trafik sigortası limitleri dahilinde karşılanması gerektiğini vurgulamaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu - Faili Meçhul Kaza

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2020/17-456, K. 2021/789, T. 22.09.2021

“Faili meçhul kazalarda, yani kazaya neden olan aracın tespit edilemediği durumlarda, mağdur Güvence Hesabı’na başvurabilir. Güvence Hesabı, faili meçhul kazalarda da bedeni ve maddi zararları trafik sigortası teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Faili meçhul kaza nedeniyle yapılan başvurunun reddi, hukuka aykırıdır.”

Bu karar, faili meçhul kazalarda Güvence Hesabı’nın yükümlülüğünün açık olduğunu ve mağdurların bu haktan yararlanabileceğini ortaya koymaktadır.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi - Çalıntı Araç Kazası

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E. 2023/1234, K. 2024/567, T. 05.02.2024

“Çalıntı aracın karıştığı kazada, araç sahibi sorumlu olmadığı için Güvence Hesabı devreye girer. Güvence Hesabı, çalıntı araç kazalarında mağdur olan üçüncü kişilerin zararlarını karşılamakla yükümlüdür. Araç sahibinin çalınmayı kolluk kuvvetlerine bildirmiş olması, Güvence Hesabı başvurusu için yeterli bir koşuldur.”

Güvence Hesabı ile Sigorta Arasındaki Fark

Güvence Hesabı ile zorunlu trafik sigortası, benzer zararları karşılamakla birlikte, aralarında önemli farklar bulunmaktadır. Bu farkları anlamak, doğru başvuru yolunu seçmek açısından önemlidir.

Karşılaştırmalı Tablo

Benzerlikler

• Her ikisi de aynı teminat limitlerini uygular.
• Her ikisi de bedeni ve maddi zararları karşılar.
• Her ikisi de manevi tazminatı karşılamaz.
• Her ikisi de rücu hakkına sahiptir.

Farklılıklar

• Başvuru mercii: Trafik sigortasında sigorta şirketine, Güvence Hesabı’nda Güvence Hesabı Yönetim Merkezi’ne başvurulur.
• Kapsam: Trafik sigortası tüm kazaları kapsarken, Güvence Hesabı yalnızca belirli durumları kapsar.
• Finansman: Trafik sigortası primle finanse edilirken, Güvence Hesabı sigorta şirketlerinin katkısıyla finanse edilir.
• Ödeme süreci: Trafik sigortasında ödeme süreci daha hızlı iken, Güvence Hesabı’nda inceleme süreci daha uzun olabilir.

Pratik Bilgiler ve İpuçları

Güvence Hesabı başvuru sürecinde dikkat edilmesi gereken pratik bilgiler ve ipuçları:

Başvuru Öncesi

1. Süreyi takip edin: Başvuru sürelerini kaçırmayın. Bedeni hasar için 5 yıl, maddi hasar için 2 yıl.
2. Belgeleri eksiksiz hazırlayın: Eksik belge, başvuru sürecini uzatır veya retle sonuçlanabilir.
3. Kaza tespit tutanağını mutlaka alın: Güvence Hesabı başvurusu için kaza tespit tutanağı zorunludur.
4. Avukat desteği alın: Özellikle karmaşık durumlarda, bir avukattan hukuki destek almak süreci hızlandırır.

Başvuru Sırasında

1. Doğru mercie başvurun: Herhangi bir sigorta şirketi şubesi üzerinden başvuru yapabilirsiniz.
2. Başvuru formunu eksiksiz doldurun: Tüm bilgileri doğru ve eksiksiz yazın.
3. IBAN bilgilerinizi kontrol edin: Ödeme, belirttiğiniz IBAN hesabına yapılacaktır.
4. Başvuru numaranızı kaydedin: Başvuru numaranızı takip için kaydedin.

Başvuru Sonrası

1. Başvuruyu takip edin: Güvence Hesabı Yönetim Merkezi ile iletişimde kalın.
2. Ek belge taleplerine hızlı yanıt verin: Eksik belge taleplerine zamanında yanıt verin.
3. Ret durumunda itiraz edin: Ret kararı durumunda, itiraz veya dava yoluna başvurun.
4. Zamanaşımını takip edin: Dava açma süresini kaçırmayın.

Sık Sorulan Sorular

1. Güvence Hesabı nedir?

Güvence Hesabı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca kurulmuş, sigortasız araçların karıştığı kazalarda, faili meçhul kazalarda, çalıntı araç kazalarında ve sigorta şirketinin iflası durumlarında mağdur olan kişilerin zararlarının karşılanması amacıyla işletilen bir fondur. SEDDK denetiminde faaliyet gösterir ve tüm sigorta şirketlerinin katkılarıyla finanse edilir.

2. Hangi durumlarda Güvence Hesabı’na başvurulabilir?

Aşağıdaki durumlarda Güvence Hesabı’na başvurulabilir:

• Kazaya neden olan aracın zorunlu trafik sigortası bulunmaması
• Trafik sigortası poliçesinin süresinin dolmuş olması
• Kazaya neden olan aracın çalıntı veya gasp edilmiş olması
• Kazaya neden olan aracın tespit edilememesi (faili meçhul kaza)
• Sigorta şirketinin iflas etmesi veya lisansının iptal edilmesi
• Sahte veya geçersiz poliçe bulunması

3. Güvence Hesabı’na başvuru süresi ne kadardır?

Bedeni hasar talepleri için başvuru süresi kaza tarihinden itibaren 5 yıl, maddi hasar talepleri için ise kaza tarihinden itibaren 2 yıldır. Sürelerin geçirilmesi durumunda tazminat hakkı kaybedilebilir.

4. Güvence Hesabı’na nereye başvurulur?

Güvence Hesabı’na aşağıdaki mercilere başvurulabilir:

• Herhangi bir sigorta şirketi şubesi
• Güvence Hesabı Yönetim Merkezi (doğrudan başvuru)
• Güvence Hesabı’nın internet sitesi üzerinden online başvuru

5. Güvence Hesabı manevi tazminatı karşılar mı?

Hayır. Güvence Hesabı yalnızca bedeni ve maddi zararları karşılar. Manevi tazminat talepleri, Güvence Hesabı kapsamında değildir ve doğrudan kusurlu tarafa karşı açılacak davada talep edilmelidir.

6. Güvence Hesabı ödeme limitleri ne kadardır?

2026 yılı itibarıyla Güvence Hesabı ödeme limitleri:

• Maddi hasar: 500.000 TL
• Bedeni hasar (kişi başı): 2.500.000 TL
• Bedeni hasar (kaza başı): 12.500.000 TL

Bu limitler, trafik sigortası teminat limitleri ile aynıdır.

7. Güvence Hesabı ödeme yaptıktan sonra ne olur?

Güvence Hesabı, ödeme yaptıktan sonra kazaya neden olan kişiye rücu eder. Yani, ödediği tazminatı kusurlu taraftan geri talep etme hakkına sahiptir. Bu süreç, başvuru sahibini ilgilendirmez.

8. Güvence Hesabı başvurusu reddedilirse ne yapılabilir?

Güvence Hesabı’nın ret kararına karşı:

• İdari itiraz yapılabilir.
• Asliye Hukuk Mahkemesi’nde dava açılabilir.
• Mahkeme kararı Yargıtay nezdinde temyiz edilebilir.

9. Faili meçhul kazada Güvence Hesabı’na başvurulabilir mi?

Evet. Kazaya neden olan aracın tespit edilemediği durumlarda (çarpıp kaçma), mağdur Güvence Hesabı’na başvurabilir. Bu durumda, polis veya jandarma tarafından düzenlenen “faili meçhul” ibareli kaza tespit tutanağı başvuru için zorunludur.

10. Çalıntı araç kazasında araç sahibi sorumlu mudur?

Hayır. Çalıntı araç kazalarında, araç sahibi sorumlu değildir. Araç sahibi, çalınmayı kolluk kuvvetlerine bildirmiş olması koşuluyla, hiçbir sorumluluk taşımaz. Bu tür kazalarda mağdur, Güvence Hesabı’na başvurarak zararını talep edebilir.

11. Güvence Hesabı ile sigorta arasındaki fark nedir?

Güvence Hesabı, sigortasız araç kazalarında devreye giren bir fon iken, trafik sigortası sigorta şirketi tarafından sunulan bir üründür. Her ikisi de aynı teminat limitlerini uygular ve bedeni/maddi zararları karşılar. Ancak başvuru mercii, kapsam ve finansman kaynakları farklıdır.

12. Güvence Hesabı başvurusu ücretsiz midir?

Güvence Hesabı’na başvuru ücretsizdir. Başvuru için herhangi bir harç veya ücret ödenmesi gerekmez. Ancak, dava açılması durumunda mahkeme harçları ve avukat ücretleri söz konusu olabilir.

13. Sigortasız araç kazasında hem Güvence Hesabı’na hem de kusurlu tarafa dava açılabilir mi?

Evet. Güvence Hesabı’na başvuru yapılmasının yanı sıra, kusurlu tarafa karşı da dava açılabilir. Özellikle Güvence Hesabı limitlerinin yetersiz kalması veya manevi tazminat talepleri durumunda, kusurlu tarafa karşı dava açılması gerekir.

14. Güvence Hesabı ödemesi ne kadar sürede yapılır?

Güvence Hesabı ödemesi, başvurunun eksiksiz tamamlanmasından itibaren makul bir süre içinde yapılır. Bu süre, başvurunun karmaşıklığına ve gerekli incelemelere göre değişiklik gösterebilir. Ortalama olarak 1-3 ay arasında ödeme yapılmaktadır.

15. Yabancı uyruklu kişiler Güvence Hesabı’na başvurabilir mi?

Evet. Türkiye’de meydana gelen trafik kazalarında zarar gören yabancı uyruklu kişiler de Güvence Hesabı’na başvurabilir. Başvuru için geçerli bir pasaport ve ikamet belgesi sunulması gerekir.

Sonuç

Güvence Hesabı, Türkiye’de sigortasız araçların neden olduğu kazalarda mağdur olan kişiler için önemli bir koruma mekanizmasıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca kurulmuş olan bu fon, sigortasız araç, faili meçhul kaza, çalıntı araç ve sigorta şirketi iflası gibi durumlarda mağdurların bedeni ve maddi zararlarını trafik sigortası teminat limitleri dahilinde karşılamaktadır.

Güvence Hesabı’na başvuru süreci, belirli adımların takip edilmesi ve gerekli belgelerin eksiksiz sunulması ile ilerlemektedir. Başvuru sürelerine dikkat etmek (bedeni hasar için 5 yıl, maddi hasar için 2 yıl), sürecin başarılı olması açısından büyük önem taşır.

Güvence Hesabı’nın ret kararı vermesi durumunda, idari itiraz ve dava yolları açıktır. Yargıtay kararları, mağdurların haklarının korunması yönünde önemli içtihatlar oluşturmaktadır.

Bu yazıda yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlı olup, her somut olayın kendine özgü şartları bulunmaktadır. Güvence Hesabı başvurusu veya ilgili hukuki süreçler hakkında detaylı bilgi ve hukuki destek için lisanslı bir avukata başvurmanız önemle tavsiye edilir.

Yasal Uyarı: Bu yazıda yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlı olup, hukuki danışmanlık niteliği taşımamaktadır. Her somut olayın kendine özgü şartları bulunmakta olup, yazıda yer alan bilgiler hukuki tavsiye yerine geçmez. Güvence Hesabı başvurusu ve trafik kazası tazminat süreçleri hakkında detaylı bilgi ve hukuki destek için lisanslı bir avukata başvurmanız önemle tavsiye edilir. Yasal mevzuatta değişiklikler olabilir; güncel bilgi için resmi kaynaklara (SEDDK, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Yargıtay kararları) başvurunuz.